Majeranek i oregano to bliscy kuzyni. Ich nazwy należy jednak traktować bardzo umownie jako określenia zbiorcze, odnoszące się do wielu odmian, gatunków i podgatunków. Z botanicznego punktu widzenia obydwie rośliny są lebiodkami. Mimo pokrewieństwa dostrzeżemy między nimi bardzo wiele różnic, nie tylko w wyglądzie. 

Lebiodka majeranek (majeranek ogrodowy, mariolka) uprawiany jest u nas jako roślina jednoroczna z uwagi na nieprzystosowanie do zimowania na grządce. Rozsadę produkuje się pod szkłem i wysadza do gruntu w połowie maja. Ziele zaczynamy zbierać krótko przed kwitnieniem, ścinając gałązki ok. 5 cm nad ziemią.

Oregano (lebiodka pospolita) jest dostępne w znacznie większej liczbie form odmian, mieszańców, przez co ma też znacznie bogatszy bukiet aromatów. W stanie dzikim lebiodka pospolita może rosnąć w świetlistym półcieniu. Jest to jednak roślina mająca więcej walorów ozdobnych niż przyprawowych, sprawdza się doskonale m.in. w nasadzeniach kobiercowych.

Wszystkie gatunki lebiodki nawozi się z umiarem. W warzywniku wystarczy jednokrotne zasilenie kompostem na początku sezonu. Najlepiej mieć rośliny na oku i w razie potrzeby natychmiast reagować. Warto wiedzieć, że niedożywienie objawia się żółknięciem najpierw dolnych partii liści. Gdy zauważymy przebarwienia, doraźnie stosujemy organiczny nawóz w płynie, który mieszamy z wodą do podlewania.

Nawozimy z wyczuciem, by nie przesilić roślin, co objawia się tym, że pędy miękną i stają się podatne na choroby grzybowe. Ziele zbieramy wedle codziennego zapotrzebowania, ścinając całe pędy, z których następnie zrywamy pojedyncze listki. Pędy przeznaczone do suszenia, zarówno majeranku, jak i oregano, ścinamy w czerwcu, krótko przed lub podczas kwitnienia. Pędy ścinamy około 5 cm nad ziemią.

Jeśli dopisze pogoda, rośliny jeszcze raz odbiją i ziele będzie można zebrać po raz wtóry we wrześniu.

 

Oregano lubią słońce

Wszystkie gatunki Origanum dobrze dojrzewają na ciepłych stanowiskach w pełnym słońcu. Do odporniejszych odmian należy majeranek ‘Liguria’, mimo to należy go sadzić do gruntu dopiero po zimnych ogrodnikach. Bardzo aromatyczna, a przy tym zimotrwała jest tzw. grecka lebiodka Origanum vulgare subsp. hirtum (inna nazwa Origanum heracleoticum).

Do suszenia nadają się praktycznie wszystkie uprawiane u nas gatunki/odmiany. Majeranek zachowuje przy tym swój mocny słodkawy aromat. Oregano jest bardziej korzenne. Nie dotyczy to jednak kwiatów, z których można parzyć pachnącą owocami herbatę. Zioła nadają się na grządkę, rabatę i do doniczek.

 

 

Polecane do uprawy ogrodowej

1. Origanum x majoricum to mieszaniec majeranku ogrodowego (lebiodki majeranku) i oregano (lebiodki pospolitej). Gatunek łączy zimotrwałość i wzrost oregano z aromatem majeranku.

2. Majeranek ogrodowy jest popularnym dodatkiem do tzw. zup na chłody i tłustych mięs. Herbatka z ziela ma właściwości uspokajające. We Włoszech do przyprawiania wykorzystuje się jeszcze miękkie kapsuły nasienne.

3. Majorana onites ‘French’ to odmiana francuska rosnącego w basenie Morza Śródziemnego gatunku pierwotnego. Krzewy są w stanie przetrwać krótkotrwałe spadki temperatury do -5°C.

4. Poliomintha longiflora (tzw. meksykańskie oregano) odznacza się dużą dekoracyjnością. Kwitnie długo, tworząc czerwonoróżowe kwiaty o lekko pikantnym zapachu i smaku.

5. Origanumheracleoticum (tzw. grecka lebiodka) jest silnie aromatyczne. To właśnie ten gatunek jest wykorzystywany we Włoszech jako niezastąpiona przyprawa do pizzy.

6. Lebiodka pospolita Origanum vulgare ‘Thumbles Variety’ ma żółto błyszczące liście. Odmiana może rosnąć także w miejscach półcienistych.

 

Rozmnażanie oregano

Oregano można uprawiać na jednym stanowisku przez kilka lat. Z wiekiem jednak krzewy tracą witalność i wypuszczają młode listki tylko w zewnętrznej części korony lub pojedynczo na pędach. Takie osłabienie rozwoju jest sygnałem do przesadzenia roślin. W tym celu zdrową część wykopanej bryły korzeniowej dzielimy szpadlem i rozsadzamy na nowe miejsca docelowe. Wcześniej usuwamy z nich chore i obumarłe pędy.

Zioła można też rozmnożyć przez sadzonki zielne. W tym celu ze zdrowych pędów pobieramy fragmenty pędów, które ukorzeniamy w doniczkach z piaszczystą ziemią. Na docelowe stanowisko sadzimy je wiosną przyszłego roku.