Już najwyższy czas, aby pomyśleć o nadchodzących miesiącach i zadbać o jesienne i zimowe plony z grządek warzywnych. Dobrze wybrane odmiany zapewnią nam ożywienie opustoszałych pod koniec sezonu rabatek, a także urozmaicą własnoręcznie przygotowywane potrawy. Sałaty liściowe, jak np. dębolistna czy batawska, rosną szybko i można je wykorzystywać wielokrotnie. Jedyny problem jest z nasionami...

Przy temperaturze ponad 18°C wiele odmian słabo kiełkuje. W pełni lata najlepiej wysiewać je dopiero wieczorem albo w miejscu półcienistym, osłoniętym przez wyższe warzywa, np. buraki liściowe lub fasolę szparagową. Obsianą grządkę zraszamy zimną wodą prosto z wodociągu. Można także wstępnie wyhodować rozsadę w kuwecie ustawionej w chłodnym miejscu w domu. Młode rośliny flancujemy na grządce dopiero wtedy, gdy mają 3-4 liście.

Czerwone buraki można wysiewać jeszcze do końca sierpnia. Bulwy rosną teraz wolniej niż na wiosnę, ale za to gromadzą więcej cukru i substancji aromatycznych. Nasiona można bez obawy wysiewać trochę gęściej niż zaleca producent. Młode rośliny przerywamy, gdy bulwy osiągną wielkość użyteczną w kuchni.

 

 

Takie drobne buraczki są apetycznie słodkie, nie mają ziemistego posmaku i starte na surowo są smaczne także w surówkach. Odmiany nadające się do dłuższego przechowywania w chłodnej piwnicy powinny jak najdłużej dorastać na grządce. Zabieramy je do domu dopiero wtedy, gdy zapowiadany jest mróz.

Rzepa długo, czasem nawet dzisiaj, była nazywana warzywem biednych ludzi. Niezbyt smacznymi odmianami karmi się wciąż zwierzęta hodowlane. Zmiany nadeszły z Francji, gdzie doceniono nowe odmiany o mniejszych, delikatniejszych w smaku bulwach. Na przykład rzepa majowa stała się wartościowym dodatkiem do wielu różnych potraw. Jej nieduże smaczne bulwy dojrzewają do zbioru już po ośmiu tygodniach od wysiewu. W tym czasie miąższ staje się twardy i ma lekko ostry rzodkiewkowy smak.

Rzepa najlepiej rośnie w luźnej ziemi ogrodowej zasilonej solidną dawką kompostu, lubi zawsze lekko wilgotne podłoże. Odstęp między roślinami powinien wynosić przynajmniej 5 cm. Cykorie sałatowe, jak endywia i radicchio, są łatwe w uprawie. Odmiany letnie, np. ‘Palla Rossa’ czy ‘Galileo’, można zbierać już po 10-12 tygodniach od wysiewu. Cykorie zimowe, np. ‘Veroneser’, tworzą najpierw  otwarte rozety z podłużnymi zielonymi liśćmi.

Dopiero gdy wyraźnie spada temperatura, rozrastają się zwarte główki z nowymi liśćmi w kolorze ciemnoczerwonym lub ciemnofioletowym. Ponieważ cykoria żółta, endywia i radicchio mogą przetrwać tylko niewielkie przymrozki, późną jesienią grządkę należy przykrywać agrowłókniną przynajmniej na noc.

 

Co można jeszcze wysiewać?

Na początku sierpnia możemy rozpocząć uprawę sałaty lodowej, roszponki i szpinaku na jesienny zbiór. Poza tym wysiewamy także rzodkiew japońską, np. ‘Mino Early’, rzodkiew zimową, cebulę siedmiolatkę i kapustę chińską. Do połowy miesiąca opłaca się jeszcze wysiać sałaty azjatyckie, pak choi, rzodkiewkę, sałatę liściową, rzeżuchę, koper, jednoroczny majeranek i czosnek zimowy.

Później, do końca miesiąca, siejemy rokiettę, jeszcze raz rzodkiewkę, rzepę naciową (rapini) i kolendrę, a na zbiór wiosenny ponownie zimowy szpinak i zimową sałatę głowiastą.

 

Najlepsze odmiany na późną uprawę

1. Endywia ‘Breedblad Volhart Winter’ także bez okrywania rozwija delikatne żółte liście środkowe.

2. Roszponka ‘Elan’ rośnie bardzo szybko. Do zbioru we wrześniu i październiku wysiewa się ją na grządce do połowy sierpnia. W szklarni może rosnąć przez cały rok.

3. Rzepa ‘Golden Ball’ tworzy kuliste korzenie z białym miąższem. Można je przyrządzać jak kalarepę.

4. Rzepa majowa ‘Declic’ ma najlepszy smak, jeżeli wysiejemy ją nie w maju, lecz  w sierpniu. Soczyste i delikatne korzenie można jeść surowe lub duszone.

5. Radicchio ‘Galileo’ rozwija ładne czerwono cętkowane liście pozbawione goryczy.

6. Kapusta sitowata ‘Red Giant’ tworzy małe liście nadające się na surówki już po 8 tygodniach od wysiewu.

7. Klajtonia przeszyta jest dzikim warzywem zawierającym dużo witaminy C.

8. Trybula ogrodowa ‘Verena’ dobrze rośnie także w skrzynce balkonowej. Do października dostarcza pachnących liści, które są dodatkiem do masła ziołowego i ziołowych sosów.