Zdaniem wielu dietetyków powinniśmy spożywać przede wszystkim owoce pochodzące ze strefy klimatycznej, w której żyjemy. Właśnie teraz zaczynają dojrzewać owoce, które są uprawiane prawie w każdym ogrodzie. Pojawiają się pierwsze letnie jabłka, śliwki i gruszki. Pomimo iż owoce prawie wszystkich gatunków są dostępne w sklepach przez cały rok, jednak z utęsknieniem czekamy na te, które możemy sami zerwać prosto z drzewa.

Większość owoców oferowanych do sprzedaży jest zbierana przed osiągnięciem dojrzałości konsumpcyjnej. Aby owoce mogły przetrwać nieraz długą drogę od producenta do odbiorcy, zbierane są z reguły jeszcze niedojrzałe. Bez wątpienia owoce ze sklepowej wystawy nie dorównają owocom, które dojrzewały w naturalnych warunkach. Nie przejmujmy się, że czasami są ordzawione – są słodsze. A że niekiedy są mniejsze? To tylko znak, że nie są przenawożone i nie zawierają szkodliwych substancji.

Jabłoń, prócz wydawania smacznych owoców, imponuje również wyglądem podczas kwitnienia (zdj.: Fotolia.com)

Odpowiednie drzewa i krzewy w sadzie

Wybór gatunków i odmian to ważna decyzja, ponieważ drzewa są roślinami długowiecznymi, dożywającymi kilkudziesięciu lat, a nawet więcej. Wybór odmian letnich niestety nie jest zbyt wielki. Oto kilka najcenniejszych odmian jabłek, gruszek i śliwek polecanych szczególnie do ogrodów przydomowych. Są to odmiany amatorskie, niewymagające, łatwe w uprawie, a przede wszystkim mało wrażliwe na najgroźniejsze choroby. Można je kupić w każdej dobrze zaopatrzonej szkółce drzew owocowych.

Większość odmian jabłoni, gruszy, czereśni, wiśni i śliw do zawiązania owoców potrzebuje zapylenia pyłkiem innej odmiany. Warto więc posadzić przynajmniej po 2-3 odmiany z każdego gatunku.

Jabłonie - najpopularniejsze odmiany

Jabłoń Malus - w naszym kraju jabłka są owocami najczęściej i najchętniej spożywanymi. Odmiany letnie zbieramy już w lipcu i sierpniu. Przeznaczamy je przede wszystkim do bezpośredniego spożycia, gdyż nie nadają się do dłuższego przechowywania.

Oliwka Żółta, znana przede wszystkim jako papierówka, to najbardziej znana letnia odmiana, której zielonkawożółte owoce dojrzewają już pod koniec lipca. Drzewo jest wytrzymałe na mróz i mało podatne na choroby. Wrażliwe jest tylko na raka drzew owocowych, dlatego po cięciu konieczne jest zabezpieczenie ran.

Celeste (Delcorf) - przydatność odmiany w uprawie amatorskiej jest bardzo duża ze względu na walory smakowe oraz małą podatność odmiany na parcha, mączniaka i raka jabłoni. Drzewo wcześnie wchodzi w okres owocowania i obficie plonuje. Owoce są średnie o charakterystycznym wydłużonym kształcie. żółtozielona skórka pokryta jest paskowanym rumieńcem. Miąższ kremowy chrupiący, soczysty, smaczny. Już na początku sierpnia możemy przystępować do pierwszych zbiorów. Inne polecane odmiany to Piros, Discovery, Primula.

Gruszki z własnej gruszy

Na świecie istnieje kilka tysięcy odmian grusz, lecz ze względu na wysokie wymagania klimatyczne i glebowe liczba uprawianych odmian jest niewielka. Do przydomowego ogrodu szczególnie polecane są grusze szczepione na pigwie. Dzięki temu drzewa są zdecydowanie mniejsze i zaczynają wcześnie owocować. Trzeba jedynie pamiętać, że nie wszystkie odmiany grusz dobrze rosną na pigwie.

Lipcówka kolorowa jest odporna na choroby, lecz w srogie zimy może trochę podmarzać. Owoce są drobne lub średniej wielkości z rumieńcem, szybko przejrzewają. Pomimo to jest chętnie uprawiana, gdyż należy do najwcześniejszych odmian. Ponieważ źle zrasta się z pigwą, powinna być szczepiona na gruszy kaukaskiej.

Faworytka (klapsa) jest silnie rosnącym drzewem. Owocuje corocznie i obficie już od pierwszych lat. Owoce są duże lub średnie z grubą jasnocytrynową skórką pokrytą czerwonym rumieńcem. Miąższ kremowobiały, soczysty, smaczny. Zbiory rozpoczynają się w połowie sierpnia, owoce można przetrzymywać 2 tygodnie. Drzewo dość wytrzymałe na mróz, wrażliwe na parcha, wymagające obecności innej odmiany do zapylenia.

Gruszki (zdj.: Fotolia.com)

Radana to cenna letnia odmiana gruszy wyhodowana w Czechach, dostępna w większych szkółkach w naszym kraju. Cechuje się małą wrażliwością na parcha i odpornością na mróz. Wcześnie wchodzi w owocowanie. Owoce są średniej wielkości, żółtozielone z rumieńcem, o kruchym, słodkim i aromatycznym miąższu, dojrzewające w pierwszej dekadzie sierpnia.

Na drugiej stronie - cudowne, soczyste śliwki oraz orzechy - włoskie oraz laskowe!

 

Cudownie soczyste śliwki

Śliwa domowa jest naturalnym mieszańcem ałyczy i tarniny. Wyróżniamy renklody, węgierki i mirabelki. Odmiany różnią się wielkością owoców, porą dojrzewania, kolorem skórki i smakiem. Renklody i mirabelki są szczególnie polecane na kompoty, a węgierki na susz i powidła. Najczęściej jednak wszystkie śliwki spożywane są w stanie świeżym.

Cacanska Rana jest cenną odmianą o dużych jajowatych owocach dojrzewających w końcu lipca. Skórka ma różowofioletową barwę z jasnoniebieskim woskowym nalotem. Miąższ jest zielonożółty, smaczny. W owocach bardzo dojrzałych staje się mączysty, łatwo oddziela się od pestki. Odmiana tolerancyjna na szarkę i mało podatna na inne choroby.

Herman to jedna z najwcześniejszych odmian. Owoce są fioletowoniebieskie, deserowe, średniej wielkości. Można je zbierać już w drugiej połowie lipca. Drzewo jest wytrzymałe na mróz i mało podatne na choroby.

Renkloda Ulena to odmiana średnio wczesna o deserowych owocach dojrzewających w połowie sierpnia. Doskonałe w smaku, duże, żółtozielone, rewelacyjne również na kompoty. Pestka niezbyt dobrze odchodzi od miąższu. Jest to odmiana samopylna, dobrze zapylająca inne odmiany. Drzewo mało wrażliwe na mróz i choroby.

Inne wczesne odmiany: Earlublue, Opal, Sanctus Hubertus, Cacanska Lepotica.

 

Orzechy włoskie na wyciągnięcie ręki

Orzech włoski Juglans avellana i leszczyna Corylus są chętnie sadzone w ogrodach.

Orzechy włoskie (zdj.: Fotolia.com)

Orzech włoski to piękne i okazałe drzewo dorastające nawet do 20 m. Orzechy rozmnażane z nasion słabo powtarzają cechy mateczne, a większość z nich przedstawia małą wartość. Można jednak poszukać takich, które są rozmnażane przez szczepienie. Orzechy szczepione, chociaż kilkakrotnie droższe, zaczynają owocować przynajmniej o kilka lat wcześniej.

Leszczyna, zwana potocznie orzechem laskowym, jest krzewem lub niewielkim drzewem. Nadaje się dobrze na osłony przeciwwiatrowe lub wysokie żywopłoty. Ze względu na niewielkie rozmiary, walory ozdobne i dużą wartość owoców jest chętnie sadzona w ogrodach przydomowych. W handlu dostępnych jest wiele wartościowych odmian wielkoowocowych.

Do najcenniejszych należą: Olbrzymi z Halle, Cenny Weba, Lamberta biały i czerwony oraz Barceloński.           

Po informacje, jakie krzewy nadają się do uprawy na tarasie, zapraszamy do tego artykułu.